แห่นาคโหดในมุมมองของช่างภาพ

แห่นาคโหดในมุมมองของช่างภาพ
ในการถ่ายภาพที่ให้ชีวิตชีวามากก็คือการถ่ายภาพที่นอกจากจะเป็นภาพที่แปลกตาจากปรกติทั่วไปแล้ว..ภาพถ่ายเหล่านั้นก็ต้องมี “แอคชั่น” ประกอบด้วย เพราะแอคชั่นทำให้คนดูภาพตื่นตาตื่นใจไปกับแอคชั่นนั้นไปด้วย 

ประเพณีแห่นาคด้วยการโยนนาคในชุดนาคที่นั่งอยู่บนแคร่หามขึ้นไปบนอากาศของบ้านโนนทัน-โนนเสลา แห่งอำเภอภูเขียว จังหวัดชัยภูมิ เป็นตัวอย่างที่ดีอันหนึ่งของการถ่ายภาพ โยนแล้วนาคที่โยนลอยตัวไปบนอากาศด้วยอารมณ์ที่ยากแก่การบรรยายนั้น ทำให้ภาพมีชีวิตชีวา!
มันไม่ใช่เรื่องซาดิสม์แต่มันให้อารมณ์ของภาพที่แตกต่างไปจากการแห่นาคด้วยช้าง (สุรินทร์ สุโขทัย ชายแดนตะวันตก) ด้วยม้า (กาญจนบุรี และอื่น ๆ) ด้วยการขี่คอ (แบบลูกแก้วของไตใหญ่)
ทั้งหมดนี่มีดนตรีบรรเลงประกอบด้วยกัน แต่ที่มันและเย้ายวนใจให้เข้าร่วมเต้นด้วยก็น่าจะเป็นเพลงบรรเลงของอีสาน
ยิ่งได้การโยนขึ้นไปบนอากาศแบบท้าทายความเป็นลูกผู้ชายด้วยแล้ว..คนร่วมงาน คนดูภาพถ่าย ออกจะตื่นเต้นเป็นพิเศษ ด้วยความเคลือบแคลงสงสัยว่า..นาคจะตกจากแต่มั๊ยน้า.....
ไม่ตกหรอกครับ..เพราะคนที่โยนรอบ ๆ ตัวนั้นก็มีแต่บรรดาญาติ ๆ ของนาค พ่อหรือเพื่อนฝูงทั้งนั้น
ขืนตกก็อดบวชสิครับ!
ใครบอกว่าประเพณีนี้มีมานานนับร้อยปีแล้ว โกหกครับ..ประเพณีนี้มีมาไม่เกิน 4-50 ปีนี่เอง
เจ้าของตำนานก็ยังมีชีวิตอยู่ นัยว่าอายุท่าน 60 แก่ ๆ แค่นี้เองใครไปงานนี้ก็น่าจะเจอ นายโอด ขวัญกล้า กระทาชายนายที่ว่าในวัยบวชนั้น..เป็นนักเลงครับ แต่เป็นนักเลงโบราณไม่ใช่นักเลงตีหัวหมาด่าแม่เจ๊กอย่างเยาวชนขี้ไก่ในปัจจุบัน ด้วยความเป็นนักเลงที่จิตใจกว้างขวางชอบช่วยเหลือคน เขาจึงเป็นที่รักของเพื่อนฝูงในรุ่นเดียวกันรวมทั้งคนในหมู่บ้านด้วย
ครั้นได้เวลาครบบวช เขาจึงมีคนมาร่วมงานบวชของเขามากกว่าใคร และก็ด้วยเพราะเขามีเพื่อนฝูงมากนั่นเอง ครอบครัวเขาจึงต้องเตรียมท้อฟฟี่และของ “โอยทาน” ในงานบวชมากกว่าใคร!
ระหว่างแห่ไปบวชนั้น..ด้วยความคึกคะนองของนาค..ก็มีการท้าทายกันขึ้นว่า..ถ้าโยนนาคไม่สูงก็จะไม่โอยทานให้ก็สวยล่ะสิแบบนี้..ท้าทายกันแบบนั้น บรรดาเพื่อนฝูงที่หามคานอยู่ก็โขยกโยนขึ้นไปบนอากาศ สนุกไปเท่านั้น..โยนจนหมดของแจก เหนื่อยทั้งคนโยนและคนถูกโยน!
แต่มันก็ให้บรรยากาศแปลก ๆ และความสนุกสนานขึ้นมาในการแห่นาคของหมู่บ้านที่แทบจะเรียกได้ว่า..ทุกครัวเรือนคือญาติพี่น้องกัน
รุ่งขึ้นอีกปี..เพื่อนรักของคนแรกก็เข้าพิธีบวชบ้าง บรรยากาศเก่าๆ ของปีก่อนก็กลับมาอีกครั้ง..คือโยนให้น่วม น่วมแล้วถึงแจกทาน..และเมื่อแห่นาคแบบโหดมี 2 ปีติดต่อกัน ปีต่อ ๆ มาก็เลยติดเชื้อกันมาจนทุกวันนี้ มันเป็นการท้าทายความเป็นลูกผู้ชายของคนในหมู่บ้านในยุคที่มีการทำนาเป็นอาชีพ

ถ้าจะว่ากันไปแล้ว การแห่นาคโหดอาจจะดูเป็นการน่าหวาดเสียวแก่ผู้จิตอ่อน แต่สำหรับชีวิตลูกผู้ชายวัยฉกรรจ์แล้ว ความท้าทายเป็นเรื่องที่สอดคล้องกับวัยเป็นอย่างมาก เพราะมันคือวัยของการท้าทายและการเลือกคู่ไปในขณะเดียวกัน หญิงก็ต้องการเลือกคู่ครองที่แข็งแรงร่าเริงและสนุกสนาน งานนี้ก็เป็นไปตามทฤษฎีของการเลือกคู่ด้วย เพราะหลังจากสึกแล้วก็คือการเตรียมการสร้างครอบครัวใหม่
ปัจจุบันแคร่ที่หามก็ไม่โหดเหมือนแคร่เมื่อหลายสิบปีก่อน คือมีที่จับทั้งสองข้าง โยนไป..ถ้ากล้ามเนื้อแขนแข็งแรงก็ไม่หลุดจากแคร่แน่ อย่างมากก็ลอยตัวเหนือพื้นนิดหน่อย แต่ถ้าจับไม่ดี กล้ามเนื้อแขนไม่แข็งแรงก็อาจจะปากแตกเอาง่าย ๆ
ช่วงเวลาแห่ออกจากวัดนั้นเป็นเวลาบ่าย อากาศร้อนสุดยอดละครับ บรรดาพ่อแม่ก็ต้องเอาแป้งเย็นมาทาหัวที่โกนใหม่ ๆ เพื่อให้รู้สึกเย็น มีผ้าเย็น มีน้ำแข็งเตรียมเอาไปให้พร้อม โยนไปเอาผ้าเย็นลูบหัว ลูบตัวไป ทั้งนาคและคนโยน
ระหว่างทางก็มีคนเอาน้ำมาสาดให้ชุ่มฉ่ำในท่ามกลางการหมดแรงผู้ร่วมงานก็เต้นสิครับ อยู่เฉยทำไม ดนตรีที่เช่าเครื่องเสียงตามนาคนั้นกระหึ่มจนหูแทบจะระเบิด ดนตรีอีสานใครฟังแล้วไม่มีส่วนร่วมด้วย ผมว่าคนนั้นก็ต้องบ้าใบ้อย่างที่ในหลวงรัชกาลที่ 6 ท่านว่าแน่เมืองชัยภูมิเขามีร้านเครื่องเสียงให้คนไปเช่าสำหรับแห่..เต็มเมืองชัยภูมิ แถมส่งออกนอกจังหวัดด้วยพร้อมกับนักดนตรี

อ่าว..ร่ายเพลิน..ลืมไปว่าจะเขียนประเด็นถ่ายภาพ..

สำหรับการถ่ายภาพพิธีแห่นาคโหดนั้นต้องมีทั้งเลนส์ระยะสั้นและระยะยาวนะครับ ระยะสั้นก็อยู่ในช่วง 16-35ม.ม. กำลังพอดี ถ้าใกล้ไปก็จะไปชนเอากับคานแห่ เลนส์พังเอาเปล่า ๆ ไกลก็ 70-200 ม.ม. ก็กำลังพอเหมาะถ่ายใกล้ก็จะได้เห็นนาคลอยจากแคร่ชัดแจน ถ่ายไกลก็จะเห็นบรรยากาศผู้คนเยอะ ๆ เต็มลานวัด ยั้วเยี้ยไปด้วยญาติพี่น้องและช่างภาพ ผมว่าปีนี้ช่างภาพน่าจะหนาตากว่าปีก่อน ๆ  เพราะสื่อกระหน่ำออกรูปกันไปตรึมทุกปี ช่างภาพและโซเชียลมีเดียก็มากขึ้นทุกปีเหมือนกัน

ปล. เวลาถ่ายก็ให้ใช้สปีดสูง ๆ กันสักหน่อย น่าจะเกิน 1/250 ส่วนใครอยากได้ภาพความเคลื่อนไหวพิเศษก็ลองดูครับ

อีสานนิยมขนหมอนเข้าวัดครับ เป็นหมอนขิดทำจากบ้านใครบ้านมัน (ในอดีต) ปัจจุบันอาจจะซื้อเอาจากยโสธร ถวายในงานบวชนี้ พระท่านก็จะเอาไปแจกคนที่ทำผ้าป่ากฐินมาให้วัดในทุก ๆ ปี (ดูรูป)
พิธีแห่นาคโหดยังมีอีกบางที่นะครับ จำได้ว่าที่ภาคเหนือก็มีบ้าง แต่ที่นี่..วันที่ 2 พฤษภาคม 2560 วัดตาแขก ตำบลหนองตูม อำเภอภูเขียว จังหวัดชัยภูมิครับ
สอบถาม ททท. 1672 อบต. หนองตูม 0 4481 0609



ผู้ชม: 112

แสดงความคิดเห็น